----- وب سایت سرپرستی روزنامه اطلاعات استان اصفهان
کم آبی در ایران روی خط بُحران

کم آبی در ایران روی خط بُحران

بحران کم آبی حقیقت تلخی است که گریبانگیر کشورمان شده

ذخیره سد زاینده رود که تامین کننده آب آشامیدنی 5 میلیون نفر در فلات مرکزی است وضع خوبی ندارد و اکنون فقط 10 درصد مخزن آن آب دارد.
آدمی وقتی به ارزش داشته های خود پی می برد که آنها را از دست بدهد و این موضوع برای آب هم صدق می کند و تا زمانی که شیر آب را برای نوشیدن و یا برای شست و شو باز می کنیم و به صرف پرداخت آب بها، آنرا به هدر می دهیم، مساله کم آبی و یا حتی بُحران بی آبی را درک نخواهیم کرد.
بحران کم آبی حقیقت تلخی است که گریبانگیر کشورمان شده و امسال به اوج خود رسیده است. بارندگی ها روند نزولی داشته، آب سفره های زیر زمینی به سبب حفر پیاپی چاه های عمیق و برداشت رویه، تهی شده، قنات هایی که چند صدسال آبدهی داشتند در حال خشک شدن هستند و صدای فرونشست زمین ها و ایجاد فروچاله ها در نقاط مختلف کشورمان پی در پی به گوش می رسد و این ها همه از آغاز شدیدترین خشکسالی نیم‌ قرن اخیر در ایران خبر می دهند.
از ابتدای سال آبی جاری (اول مهر1396) تا 13 فروردین 99.3 میلی‌متر بارندگی در کشور به ثبت رسیده که در مقایسه با مدت مشابه پارسال 49.7 درصد کاهش داشته است؛‌ در حالی که پارسال در همین مدت، 197.4 میلی متر بارش به ثبت رسیده است.
 از سوی دیگر، میزان بارش های ایران در دوره دراز مدت (49 سال گذشته) به طور متوسط 191.6 میلی متر بوده که میزان بارندگی سال آبی جاری حداقل 48.2 درصد از این رقم کمتر است.
اصفهان، یزد و کرمان از جمله استان هایی هستند که امسال به دلیل استمرار خشکسالی ها و کاهش بی سابقه بارش ها به شدت دچار کم آبی شده اند. میزان بارش های استان اصفهان از ابتدای مهر تا 20 اسفند 96 فقط 31.6 میلیمتر گزارش شده که نسبت به بلند مدت مشابه 68 درصد کاهش و نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن، 58 درصد کاهش داشته است.
 ذخیره سد زاینده رود که تامین کننده آب آشامیدنی 5 میلیون نفر در فلات مرکزی است وضع خوبی ندارد و اکنون فقط 10 درصد مخزن آن آب دارد. با این شرایط، پیش بینی های هواشناسی هم نشان می دهد مجموع بارش های استان اصفهان در بهار امسال هم نسبت به نرمال و هم در مقایسه با پارسال به خصوص در سرچشمه زاینده رود کمتر خواهد بود و بارش های بهاری هم جبران کمبود بارش ها در سال آبی جاری را نخواهد کرد؛ در حالی که تابستان را در پیش رو داریم و امسال گرما زودتر از سال های گذشته رخ نشان داده است و این نگرانی وجود دارد که ذخیره آب سد زاینده رود به صفر برسد و آب در اصفهان جیره بندی شود.
 معاون وزیر راه و شهرسازی و رییس سازمان هواشناسی کشور در گفت و گو با خبرنگار اطلاعات با بیان این که ‌اکنون یکی از کم سابقه ترین خشکسالی‌های فلات ایران را سپری می کنیم، گفته است: اگرچه سال زراعی ۸۶-۸۷ با کم بارشی ۴۱ درصدی یکی از سخت ترین خشکسالی های ایران به ثبت رسید، ولی امسال رکورد خشکسالی‌های نیم قرن اخیر شکسته شده و تاکنون حدود 50 درصد کاهش بارش داشته ایم.
 داوود پرهیزکار با تأکید بر اینکه در ۱۱ سال اخیر هیچ سال پربارشی در تاریخ هواشناسی کشور رخ نداده است، گفت: براساس شاخص‌های خشکسالی، میزان بارش از سال ۸۱ تاکنون همواره منفی بوده که این میزان در سال 96 به شدیدترین حالت خود رسیده است. به گفته او، انباشت کم‌ بارشی‌های سال‌های گذشته در سال 96 خود را نشان داده و انتظار می رود خشکسالی شدید تا پایان سال زراعی ۹۶- ۹۷ ادامه یابد.
بی توجهی به محدودیت های اقلیمی
انسان همواره در طول تاریخ دچار تنگناهای مختلفی شده اما تسلیم شرایط نشده و برای برون رفت از مشکلات و ادامه حیات همیشه راهکارهایی اندیشده اند که بدیهی ترین آن سازگاری با اقلیم بوده است.
بر همین اساس ایرانیان قدیم، سازه های آبی بدیع (قنات ها) را احداث کردند تا آب های زیر زمینی را به سطح زمین انتقال دهند، بدون اینکه خللی در محیط زیست خود وارد کنند و همچنین شهرسازی سازگار با اقلیم را چاره اندیشی کردند و معماری هر منطقه، وجه تمایز هر اقلیم محسوب می شد؛ اما عوامل متعددی از جمله مجوز‌های بی‌رویه برای حفر چاه‌های عمیق و اضافه ‌برداشت از سفره‌های آب زیرزمینی و تخریب قنوات به واسطه ساخت و سازهای عمرانی در کنار عاملی طبیعی همچون خشکسالی سبب از بین رفتن قنات‌ها شد.

 
 محمد رضا کلاهدوزان  97/01/19

برای مشاهده ادامه مطالب لطفا بر روی لینک زیر کلیک نمایید .

فایل  PDF  چاپ شده در روزنامه اطلاعات  مورخ  97/01/27   صفحه 5





نظر کاربران در مورد اخبار: